त्यागमूर्ती भिका आनंदा जाधव आणि लक्ष्मी मायची प्रेरणा


त्यागमूर्ती भिका आनंदा जाधव आणि लक्ष्मी मायची प्रेरणा

गोजरे, तालुका भुसावळ येथील अगदी साध्या आणि सर्वसामान्य कुटुंबात जन्मलेले भिका आनंदा जाधव. त्यांच्या आयुष्यात सुखाचं निधान असं फारसं काही नव्हतं. लहान वयातच त्यांचे वडील देवाघरी गेले, आणि त्यांच्या कुटुंबावर दु:खाचं मळभ पसरलं. वडील मेकॅनिकल होते, पण त्यांच्या निधनानंतर घराची सर्व जबाबदारी लक्ष्मीबाई म्हणजेच लक्ष्मी माय यांच्या खांद्यावर आली.

लक्ष्मी माय... खरंच, त्या फक्त नावानेच नव्हे तर त्यांच्या कार्यानेही घरची ‘लक्ष्मी’ होत्या. चार मुली आणि दोन मुलं यांच्या संगोपनाची जबाबदारी त्यांनी न थकता उचलली. परिस्थितीची कुठलीही तमा न बाळगता, त्यांनी लोकांच्या घरी धुणी-भांडी करून संसाराचा गाडा हाकला. मुलांच्या भविष्याचा विचार करत त्यांनी दिवस-रात्र एक केली. ना कधी थकवा, ना कधी तक्रार, फक्त मुलांच्या सुखाचं स्वप्न आणि ते पूर्ण करण्याची अमर्याद इच्छाशक्ती!

आईची ही संघर्षमय कहाणी पाहून बालपणीच भिका यांच्या मनात एक उमेद जागी झाली. त्यांनी ठरवलं की, घरची प्रगती करायची असेल आणि आईच्या कष्टांचं पांग फेडायचं असेल तर शिक्षणाशिवाय दुसरा मार्ग नाही. त्यांनी लहानपणापासूनच आईच्या कष्टांची जाणीव ठेवत शिक्षणाला प्राधान्य दिलं. अनेक अडचणींवर मात करत, स्वकर्तृत्वावर त्यांनी आपलं शिक्षण पूर्ण केलं आणि अखेर महावितरण विभागात नोकरी मिळवली.

फक्त स्वतःपुरताच विचार न करता त्यांनी कुटुंबाची जबाबदारी समर्थपणे पेलली. त्यांच्या विधवा आत्या देखील त्यांच्याकडेच राहायच्या, त्यांची मुलीही त्यांच्या जबाबदारीत आल्या. त्यांनी त्यांचं संगोपन केलं, त्यांना शिकवलं आणि योग्य वयात त्यांचे विवाह लावून दिले. एका मोठ्या कुटुंबाची काळजी घेत त्यांनी आयुष्यभर कष्टाची शिकवण पाळली.

भिका जाधव यांच्या स्वभावातली शांतता, संयम आणि प्रामाणिकपणा ही त्यांच्या संघर्षाची आणि त्यागाची साक्ष देतात. गरिबीला जवळून पाहिलेल्या या व्यक्तिमत्त्वाने आयुष्यभर प्रामाणिकपणाची वाट धरली. त्यांच्या संस्कारांचा प्रभाव त्यांच्या मुलांवरही स्पष्टपणे जाणवतो. त्यांच्या पावलावर पाऊल ठेवत त्यांची मुलंही प्रामाणिकतेची वाट चालत आहेत.

विशेषत: त्यांचा मुलगा राहुल जाधव, जो सध्या इंदिरा कन्या माध्यमिक विद्यालय, धरणगाव येथे कार्यरत आहे. तोही वडिलांसारखाच निष्ठावान आणि कर्तव्यनिष्ठ आहे. विद्यार्थ्यांना शिक्षणाबरोबरच माणुसकीची आणि प्रामाणिकपणाची शिकवण देत तो आपलं कर्तव्य पार पाडत आहे.

भिका आनंदा जाधव यांच्या आयुष्याची कहाणी म्हणजे त्याग, संघर्ष, आणि प्रेमाची हृदयस्पर्शी गाथा आहे. आईच्या कष्टांना सोनं करण्यासाठी त्यांनी प्रामाणिकपणाची वाट धरली. आईच्या कष्टांची फेड करणं, कुटुंबाला उभं करणं आणि मुलांना योग्य संस्कार देणं यातच त्यांनी आपलं आयुष्य व्यतीत केलं.

लक्ष्मी मायांची त्यागमयी मातृत्वाची कहाणी आणि भिका आनंदा जाधव यांची संघर्षमय वाटचाल हे समाजासाठी प्रेरणादायी आहेत. त्यांनी शिकवलेली प्रामाणिकतेची शिकवण त्यांच्या मुलांना पुढे नेत आहे. त्याग, प्रेम, आणि संघर्षाची ही गाथा नेहमीच मनाला भावेल, प्रेरणा देईल.

त्यागमूर्ती भिका आनंदा जाधव आणि लक्ष्मी माय यांना साश्रू नमन! ते शंभर वर्षा पासून धरणगाव येथे वास्तव्याला आहेत.

© शब्दांकन: दीपक पवार (संपादक) खान्देश माझा 

टिप्पण्या

टिप्पणी पोस्ट करा

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

सेवा हीच श्रद्धा — नंदू हिरालाल चौधरी यांची गोसेवेची वाटचाल

इमेज
सेवा हीच श्रद्धा — नंदू हिरालाल चौधरी यांची गोसेवेची वाटचाल जळगाव जिल्ह्यातील धरणगाव या लहानशा गावात मध्यमवर्गीय कुटुंबात जन्मलेले मा.नंदू हिरालाल चौधरी हे नाव आज गोसेवा आणि भारतीय गोवंश संवर्धन क्षेत्रात एक आदरयुक्त प्रेरणास्त्रोत ठरले आहे. शेतकरी वडिलांच्या कष्टात वाढलेले, साधेपणात संस्कारांचे बीज घेऊन मोठे झालेले मा.चौधरी यांनी आपल्या जीवनाची दिशा लहानपणातच निश्चित केली होती. त्यांचे बालपण कष्टमय होते. घरची आर्थिक परिस्थिती सर्वसामान्य असताना ही, त्यांनी शिक्षण आणि मातापित्यांच्या कर्तव्यांमध्ये संतुलन साधले. शेतीत आई-वडिलांना मदत करत, अभ्यास करत आणि आसपासच्या सामाजिक वास्तवाचा अभ्यास करत मोठे होत असताना त्यांच्या मनात एक दृढ संकल्प निर्माण झाला."घराच्या आणि समाजाच्या उन्नतीसाठी शिक्षणाशिवाय पर्याय नाही." मात्र शिक्षणाइतकाच त्यांच्या मनाचा एक कोपरा गोसेवेच्या पवित्र भावनेने व्यापलेला होता. गायीं विषयी त्यांना लहानपणापासून अपार प्रेम होते. त्यांच्या मनात गोमातेला केवळ जनावर न मानता, ती आपली माय आहे असा श्रद्धेचा भाव होता. गायत्री परिवाराचे बालवयातच लाभलेले संस्क...
अधिक वाचा

"मातीपासून दीपस्तंभापर्यंत – प्रा. डॉ. अनंत चौधरी यांची प्रेरणादायी वाटचाल"

इमेज
"मातीपासून दीपस्तंभापर्यंत – प्रा. डॉ. अनंत चौधरी  यांची प्रेरणादायी वाटचाल"  शेतीची माती, घामाने ओले झालेलं कपाळ आणि डोळ्यांत लपलेलं शिक्षणाचं स्वप्न ही प्रा. डॉ. अनंत लालचंद चौधरी यांची खरी ओळख. चोपडा येथील एका साध्या मध्यमवर्गीय शेतकरी कुटुंबात जन्मलेले डॉ. अनंत सर आज शिक्षणाच्या क्षेत्रात एक तेजस्वी दीपस्तंभ ठरले आहेत. घरात आर्थिक सुबत्तेपेक्षा मेहनत, शिस्त आणि मूल्यांचा वारसा मोठा होता. वडील शेतीमध्ये राबत आणि आई घरकामासह शेतीची जबाबदारी ही निभावत असे. अशा वातावरणात शिक्षणाला फारसा वाव नव्हता, पण डॉ. अनंत सरांनी लहानपणातच ठरवलं होतं."आपलं आयुष्य बदलायचं असेल तर शिक्षणाशिवाय दुसरा पर्याय नाही." आई-वडिलांच्या कामात मदत करत करतच त्यांनी आपलं शिक्षण पूर्ण केलं. अभ्यास, कष्ट आणि चिकाटी या त्रिसूत्रीवर विश्वास ठेवत त्यांनी जीवनाचा प्रवास सुरू केला. त्यांना लहानपणापासूनच शिक्षक होण्याची प्रबळ इच्छा होती. पुस्तकांची ओढ, विद्यार्थ्यांप्रती असलेली आत्मीयता आणि समाजासाठी काही तरी करण्याची प्रेरणा हे सारे गुण त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात अगदी कोवळ्या वयातच रुजले ह...
अधिक वाचा

संकटांना सामोरे जाण्याची कला !

इमेज
संकटांना सामोरे जाण्याची कला – आत्मविश्वासाचा आणि धैर्याचा खरा परीघ आयुष्यात येणाऱ्या संकटांना घाबरून नव्हे, तर आत्मविश्वासाने आणि धैर्याने सामोरे जाण्याची खरी कला काय आहे, हे या भावनिक आणि हृदयस्पर्शी मराठी लेखातून जाणून घ्या. संकटांना सामोरे जाण्याची कला – आत्मविश्वासाचा आणि धैर्याचा खरा परीघ मित्रांनो, आयुष्य हे एक सुंदर प्रवास आहे, पण या प्रवासात काही वळणं अशी येतात, जिथे प्रकाश क्षीण होतो, आणि अंधार गडद होतो. हीच ती वेळ असते – संकटांची. ही संकटं आपल्या क्षमतेची, धैर्याची आणि संयमाची परीक्षा घेत असतात. पण खरा कलाकार तोच असतो, जो या अंधारातसुद्धा स्वतःचं प्रकाशपथ शोधतो. आपल्यापैकी प्रत्येकजण काही ना काही संकटांचा सामना करत असतो – कुणाचं नातं तुटतं, कुणाचा व्यवसाय बुडतो, कुणी जवळचं व्यक्ती गमावतो, तर कुणाच्या मनातले स्वप्नंच कोसळतात. पण एक सत्य आहे – संकटं ही टळत नाहीत, ती स्वीकारावी लागतात. आणि त्यांना सामोरं जाण्याची कला म्हणजेच आपलं खरं सामर्थ्य. कधी-कधी संकटं आपल्याला वाकवतात, पण मोडत नाहीत... माझ्या एका ओळखीचे, शांत स्वभावाचे एक गृहस्थ होते – विनायक काका. आयुष्याच्या...
अधिक वाचा