म्हातारपण एक न दिसणारा प्रवास.....!

म्हातारपण एक न दिसणारा प्रवास.....!

म्हातारपण म्हणजे केवळ वाढलेलं वय नाही; ते म्हणजे आयुष्यभर सोसलेल्या प्रत्येक वेदनेची, प्रत्येक तडजोडीची आठवण. शरीर हळूहळू थकत जातं, पण मन मात्र अजूनही त्या मागे वळून पाहणाऱ्या वाटेवरच अडकलेलं असतं. कधीकाळी जी पावलं सगळ्यांसाठी धावायची, तीच पावलं आज थांबायला लागतात. वेग कमी होतो, पण आठवणींचा वेग मात्र वाढत जातो.

घर गजबजलेलं असतं, आवाज असतात, हसणं असतं; पण तरीही एक वेगळीच शांतता मनात घर करून बसते. ही शांतता निवांतपणाची नसते, तर एकटेपणाची असते. बोलायला मनात खूप काही असतं.आयुष्याचे अनुभव, अपूर्ण इच्छा, न सांगता राहिलेलं प्रेम पण ऐकणारे कान कमी होत जातात. शब्द ओठांपर्यंत येऊनही परत आतच विरून जातात.

म्हातारपणात सगळ्यात जास्त टोचणारी जाणीव म्हणजे गरज संपली की माणूसही हळूहळू बाजूला पडतो ही भावना. आयुष्यभर दुसऱ्यांसाठी जगलेला माणूस कधीतरी ओझं वाटू लागतो. कधी प्रेम मिळतं, पण त्यात अधीरतेची किनार असते. कधी काळजी घेतली जाते, पण ती कर्तव्य म्हणून. औषधं भरपूर असतात, उपचार असतात, पण मनासाठी लागणारे दोन शब्द मात्र कमी पडतात.

तरीही आई-वडील तक्रार करत नाहीत.ते हसत राहतात, सहन करत राहतात. कारण त्यांना नातं तोडायचं नसतं. आपल्या वेदनांपेक्षा मुलांचं सुख त्यांना मोठं वाटतं. त्यांच्या हास्यामागे असलेली शांत वेदना फार थोड्यांना दिसते. “आपल्यामुळे कुणाला त्रास नको” ही भावना त्यांच्या प्रत्येक न बोललेल्या शब्दात दडलेली असते.

म्हातारपण आपल्याला एक खोल सत्य शिकवतं

आयुष्यभर साठवलेलं खरं धन म्हणजे पैसा नाही, पद नाही, संपत्ती नाही; तर दिलेलं प्रेम, निभावलेली नाती आणि कुणासाठी तरी केलेला त्याग असतो. शेवटी माणूस कमकुवत होत नाही, तर जग त्याच्याशी वागण्यात कमी पडतं.

आज जे हात थरथरत आहेत, त्यांनीच कधीकाळी आपल्याला धरून उभं राहायला शिकवलं होतं. आज जर आपण त्या हाताला थोडी उब दिली, त्यांच्या शब्दांना थोडा वेळ दिला, तर म्हातारपण वेदनेचं नव्हे तर समाधानाचं होऊ शकतं. कारण म्हातारपणाला औषधांपेक्षा माणुसकीची, शब्दांपेक्षा समजून घेण्याची आणि सहनशीलतेपेक्षा प्रेमाची जास्त गरज असते.

© दीपक पवार (संपादक) खान्देश माझा