टीकाकारांचे महत्त्व

टीकाकारांचे महत्त्व

टीकाकार आपल्या जीवनातील महत्त्वाचा भाग आहेत, हे मान्य करायलाच हवे. आपण जिथे चुकतो, कमी पडतो किंवा सुधारणा करण्याची गरज असते, तिथे हेच लोक आपल्याला जाणीव करून देतात. त्यांचा हेतू आपल्याला कमी लेखण्याचा असतो की मदत करण्याचा, हे समजणे कधी कठीण जाते. मात्र, त्यांच्या अस्तित्वामुळे आपण नक्कीच पुढे जाण्यासाठी प्रेरित होतो."

टीका करणे हे सोपे काम आहे; पण त्या टीकेसाठी दोष शोधणे, त्याचा अभ्यास करणे आणि त्यासाठी प्रयत्न करणे, हे अत्यंत अवघड असते. अशा टीकाकारांचे आपल्या आयुष्यातील स्थान आरशासारखे असते, जे आपले दोष स्पष्टपणे दाखवतात. हा आरसा आपल्याला आपल्या कमतरतांवर काम करण्याची आणि स्वतःला सुधारण्याची अमूल्य संधी देतो. म्हणूनच, अशा टीकाकारांचा नेहमी आदर केला पाहिजे.

कधी कधी टीकाकारांच्या शब्दांनी आपले मन दुखावले जाते, आपण खचून जातो. पण त्या शब्दांतील सत्याचा शोध घेतला, तर तेच शब्द आपल्या यशाचा मार्ग दाखवू शकतात. इतिहास हेच सिद्ध करतो की मोठमोठ्या यशस्वी व्यक्तींवर सुरुवातीला समाजाने टीका केली. मात्र, त्यांनी ही टीका स्वीकारली आणि तिच्या जोरावर स्वतःला अधिक भक्कम बनवले.

एखाद्या फुलझाडाचे उदाहरण घ्या. ते झाड त्याला मारलेल्या दगडांवर रागावत नाही, उलट त्या दगडांमुळेच त्याची किंमत वाढते. त्याचप्रमाणे, आपणही आपल्या टीकाकारांचा आदर केला पाहिजे. त्यांच्या टीकेमुळेच आपण आयुष्याला नवी दिशा देऊ शकतो.

टीका नेहमीच नकारात्मक नसते. ती कधी सत्याची जाणीव करून देते, कधी योग्य मार्ग दाखवते, तर कधी आपल्या परिश्रमाचे प्रतिबिंब असते. म्हणून, टीकाकारांवर रागावण्याऐवजी त्यांच्या प्रयत्नांचा मान ठेवायला शिकले पाहिजे. शेवटी, हेच टीकाकार आपल्याला चुका सुधारण्यास भाग पाडतात आणि यशाच्या वाटेवर नेण्यासाठी मदत करतात.

टीकाकारांना कधीही शत्रू मानू नका. ते आपले अप्रत्यक्ष मित्रच आहेत. त्यांचे मनःपूर्वक आभार मानण्याची सवय लावा. कारण, त्यांच्या प्रयत्नांमुळेच आपण अधिक सुधारित आणि समृद्ध आयुष्य जगू शकतो.

"टीका स्वीकारा, ती तुमच्या यशाचा पाया ठरू शकते."

© शब्दांकन: दीपक पवार (संपादक) खान्देश माझा