"विवेकाचा जागर: वडिलांच्या स्मृतीला समर्पित"

 "विवेकाचा जागर: वडिलांच्या स्मृतीला समर्पित"

धरणगावच्या शांत वाऱ्यांत, प्रत्येक शालेय शिक्षणाच्या ठिकाणी ज्ञानाचा दीप प्रज्वलित करणारे एक अद्वितीय व्यक्तिमत्व उभे आहे. प्रा. आर.एन. भदाणे, हे नाव एक विचारांची ज्योति बनून समोर येते. त्यांनी आपल्या दिवंगत वडिलांना, सेवानिवृत्त शिक्षक कै. नीलकंठ भदाणे यांना आदरांजली वाहताना एक वेगळा मार्ग अवलंबला, जो त्या समर्पणाची खरी परिभाषा सांगतो.

वर्तमानपत्रात साधी जाहिरात देण्याऐवजी, प्रा. भदाणे यांनी वडिलांच्या विचारधारेला प्रगतीच्या नवा मार्गाने अवतरित करण्याचा नवा विचार मांडला. 'विवेकाचा जागर' करण्याच्या त्यांच्या भावनेतून, 'विवेकनामा' आणि 'अंनिस' च्या अंकांचे वितरण करून त्यांनी केवळ एका व्यक्तिमत्वाचा सन्मान केला नाही, तर समाजातील सर्व व्यक्तींना विचारशीलतेचा गोड शहारा दिला.

या अंकांच्या माध्यमातून, प्रा. भदाणे यांनी आपल्या वडिलांच्या विचारांचा वारसा जपत त्या विचारांची एक नवी परिभाषा समाजाला दिली. पुरोगामी विचारधारेच्या प्रभावाखाली, प्रा. भदाणे यांचे कार्य आजही त्याचप्रमाणे समृद्ध आहे. या अंकांचे वितरण केवळ त्यांच्याच कुटुंबात नाही, तर तहसिलदार महेंद्र सूर्यवंशी, पोलीस निरीक्षक पवन देसले, शिक्षण विस्तार अधिकारी भावना भोसले, सामाजिक समरसता मंचचे प्रा. आर.एन. महाजन, साहित्यिक प्रा. बी.एन. चौधरी, प्रा. डॉ. संजीवकुमार सोनवणे, सत्यशोधक विचार मंचचे हेमंत माळी सर, पी.डी. पाटील सर, आणि गावातील इतर शैक्षणिक तसेच सामाजिक संस्थांना हा संदेश पोहोचवला गेला.

हे सर्व कार्य, प्रा. भदाणे यांनी आपल्या जीवनातील एका गोड आठवणीला आणि त्यांच्या वडिलांच्या मूल्यांना एक नवीन दिशा देणारा कृत्य केला. प्रत्येक अंकामध्ये फक्त ज्ञानाचा प्रसार नव्हे, तर एक समाजातील जागरूकतेचा उज्ज्वल दीप आहे. समाजात बहुजन विचारधारेला स्थिरपणे रुजविण्यासाठी कार्यरत असणाऱ्या सर्व कार्यकर्त्यांना प्रा. भदाणे यांच्या या व्रतामुळे एक नवा विश्वास मिळाला.

प्रा. भदाणे यांनी 'विवेकाचा जागर' घालून त्या विचारांच्या संजीवनी शक्तीला समाजाच्या प्रत्येक कोपऱ्यात जिवंत ठेवले. वडिलांच्या शंभर टक्के समर्पण, संघर्ष आणि शिक्षणाच्या महत्त्वाचे मूल्य आजही त्यांच्या कार्यामुळे अधिक उज्ज्वल झाले आहेत. त्या दिवंगत वडिलांना या समाजात शंभरगुणित श्रद्धांजली वाहली आहे.

वाचकांना एक भावना उमठते की, कशासाठी त्यांचे जीवन समर्पित झाले हे सांगितल्यावर, प्रा. भदाणे यांचे कार्य, त्यांचे विचार आणि त्यांचे परिश्रम समाजाला एका नवा प्रकाश देतात. 'विवेकाचा जागर' हे केवळ एक विचार नाही, तर त्यात एक जीवन दर्शन आहे, एक संदेश आहे, ज्याने संपूर्ण समाजाला एक नवा आयाम दिला आहे.

© शब्दांकन: दीपक पवार (संपादक) खान्देश माझा 



टिप्पण्या

टिप्पणी पोस्ट करा

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

सेवा हीच श्रद्धा — नंदू हिरालाल चौधरी यांची गोसेवेची वाटचाल

इमेज
सेवा हीच श्रद्धा — नंदू हिरालाल चौधरी यांची गोसेवेची वाटचाल जळगाव जिल्ह्यातील धरणगाव या लहानशा गावात मध्यमवर्गीय कुटुंबात जन्मलेले मा.नंदू हिरालाल चौधरी हे नाव आज गोसेवा आणि भारतीय गोवंश संवर्धन क्षेत्रात एक आदरयुक्त प्रेरणास्त्रोत ठरले आहे. शेतकरी वडिलांच्या कष्टात वाढलेले, साधेपणात संस्कारांचे बीज घेऊन मोठे झालेले मा.चौधरी यांनी आपल्या जीवनाची दिशा लहानपणातच निश्चित केली होती. त्यांचे बालपण कष्टमय होते. घरची आर्थिक परिस्थिती सर्वसामान्य असताना ही, त्यांनी शिक्षण आणि मातापित्यांच्या कर्तव्यांमध्ये संतुलन साधले. शेतीत आई-वडिलांना मदत करत, अभ्यास करत आणि आसपासच्या सामाजिक वास्तवाचा अभ्यास करत मोठे होत असताना त्यांच्या मनात एक दृढ संकल्प निर्माण झाला."घराच्या आणि समाजाच्या उन्नतीसाठी शिक्षणाशिवाय पर्याय नाही." मात्र शिक्षणाइतकाच त्यांच्या मनाचा एक कोपरा गोसेवेच्या पवित्र भावनेने व्यापलेला होता. गायीं विषयी त्यांना लहानपणापासून अपार प्रेम होते. त्यांच्या मनात गोमातेला केवळ जनावर न मानता, ती आपली माय आहे असा श्रद्धेचा भाव होता. गायत्री परिवाराचे बालवयातच लाभलेले संस्क...
अधिक वाचा

"मातीपासून दीपस्तंभापर्यंत – प्रा. डॉ. अनंत चौधरी यांची प्रेरणादायी वाटचाल"

इमेज
"मातीपासून दीपस्तंभापर्यंत – प्रा. डॉ. अनंत चौधरी  यांची प्रेरणादायी वाटचाल"  शेतीची माती, घामाने ओले झालेलं कपाळ आणि डोळ्यांत लपलेलं शिक्षणाचं स्वप्न ही प्रा. डॉ. अनंत लालचंद चौधरी यांची खरी ओळख. चोपडा येथील एका साध्या मध्यमवर्गीय शेतकरी कुटुंबात जन्मलेले डॉ. अनंत सर आज शिक्षणाच्या क्षेत्रात एक तेजस्वी दीपस्तंभ ठरले आहेत. घरात आर्थिक सुबत्तेपेक्षा मेहनत, शिस्त आणि मूल्यांचा वारसा मोठा होता. वडील शेतीमध्ये राबत आणि आई घरकामासह शेतीची जबाबदारी ही निभावत असे. अशा वातावरणात शिक्षणाला फारसा वाव नव्हता, पण डॉ. अनंत सरांनी लहानपणातच ठरवलं होतं."आपलं आयुष्य बदलायचं असेल तर शिक्षणाशिवाय दुसरा पर्याय नाही." आई-वडिलांच्या कामात मदत करत करतच त्यांनी आपलं शिक्षण पूर्ण केलं. अभ्यास, कष्ट आणि चिकाटी या त्रिसूत्रीवर विश्वास ठेवत त्यांनी जीवनाचा प्रवास सुरू केला. त्यांना लहानपणापासूनच शिक्षक होण्याची प्रबळ इच्छा होती. पुस्तकांची ओढ, विद्यार्थ्यांप्रती असलेली आत्मीयता आणि समाजासाठी काही तरी करण्याची प्रेरणा हे सारे गुण त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात अगदी कोवळ्या वयातच रुजले ह...
अधिक वाचा

संकटांना सामोरे जाण्याची कला !

इमेज
संकटांना सामोरे जाण्याची कला – आत्मविश्वासाचा आणि धैर्याचा खरा परीघ आयुष्यात येणाऱ्या संकटांना घाबरून नव्हे, तर आत्मविश्वासाने आणि धैर्याने सामोरे जाण्याची खरी कला काय आहे, हे या भावनिक आणि हृदयस्पर्शी मराठी लेखातून जाणून घ्या. संकटांना सामोरे जाण्याची कला – आत्मविश्वासाचा आणि धैर्याचा खरा परीघ मित्रांनो, आयुष्य हे एक सुंदर प्रवास आहे, पण या प्रवासात काही वळणं अशी येतात, जिथे प्रकाश क्षीण होतो, आणि अंधार गडद होतो. हीच ती वेळ असते – संकटांची. ही संकटं आपल्या क्षमतेची, धैर्याची आणि संयमाची परीक्षा घेत असतात. पण खरा कलाकार तोच असतो, जो या अंधारातसुद्धा स्वतःचं प्रकाशपथ शोधतो. आपल्यापैकी प्रत्येकजण काही ना काही संकटांचा सामना करत असतो – कुणाचं नातं तुटतं, कुणाचा व्यवसाय बुडतो, कुणी जवळचं व्यक्ती गमावतो, तर कुणाच्या मनातले स्वप्नंच कोसळतात. पण एक सत्य आहे – संकटं ही टळत नाहीत, ती स्वीकारावी लागतात. आणि त्यांना सामोरं जाण्याची कला म्हणजेच आपलं खरं सामर्थ्य. कधी-कधी संकटं आपल्याला वाकवतात, पण मोडत नाहीत... माझ्या एका ओळखीचे, शांत स्वभावाचे एक गृहस्थ होते – विनायक काका. आयुष्याच्या...
अधिक वाचा